در برنامه های کوهنوردی، انواع مختلفی از سرپناه های کوهستانی استفاده می شوند که بنا بر موقعیت و امکاناتی که ارائه می دهند نامگذاری می شوند. این مکان ها از یک اتاقک ساده و بدون تجهیزات تا مراکز بزرگی که امکانات بسیار پیشرفته و کارآمدی دارند گوناگونی دارند، اما نقطه اشتراک همه این مکان ها فراهم آوردن حفاظت فیزیکی، امنیت نسبی و آسایش برای کوهنوردان در برابر شرایط سخت و متغیر و خطرهای طبیعی و همچنین جایی برای تجدید قوا و آماده شدن برای صعود است. هر یک از این اصطلاحات و نام ها که در ادامه به آن ها خواهیم پرداخت، معنای مشخصی دارند، اگرچه در عمل بسته به فرهنگ و توسعه مناطق مختلف، کاربرد شان ممکن است متفاوت باشد، اما در یک تعریف کلی می توان از آن ها با عنوان «اقامتگاه های کوهنوردی» نام برد.
جان پناه کوهنوردی (Refuge / Hut)
جان پناه سادهترین نوع سرپناه در کوهستان است که با هدف ایجاد محل امن موقت برای استراحت کوتاهمدت کوهنوردان ساخته میشود. این سازه معمولا در نقاط مرتفع، حساس و استراتژیک مسیرهای کوهستانی قرار دارد و نقش مهمی در افزایش ایمنی و امکان ادامه مسیر در شرایط نامساعد آب و هوایی دارد.
ساختار و جنس سازه جان پناه
جان پناه بسته به شرایط منطقه و امکانات ساخت، از مصالح مختلفی ساخته میشود؛ از جمله:
- سنگ و ملات
- چوب
- سازههای فلزی پیشساخته
- پنلهای پلاستیکی یا کامپوزیتی فشرده
این سازهها معمولا کوچک و ساده بوده و در برابر سرما، باد و برف مقاوم اند و بر خلاف پناهگاه، تجهیزات رفاهی قابلتوجهی ندارند.
کارکرد و امکانات جان پناه
کارکرد جان پناه معمولا موارد زیر است:
- محافظت موقت در برابر باد، باران، برف و طوفان
- استراحت کوتاهمدت در مسیرهای طولانی
- پناه گرفتن در شرایط اضطراری
- توقف شبانه کوتاه با کمترین امکانات
بهطور معمول جانپناه برای اقامت راحت و طولانیمدت طراحی نمی شود و بیشتر جنبه اضطراری یا گذری دارد.
امکانات جانپناه بسیار کم است و می تواند موارد زیر باشد:
- یک اتاق کوچک یا متوسط
- سکوی خواب چوبی یا سیمانی
- پنجره بادگیر یا دریچه تهویه
- در مقاوم در برابر باد
در برخی نقاط جهان ممکن است بخاری ساده یا چراغ اضطراری نیز داشته باشد.
انتخاب مکان جان پناه
جانپناه معمولا در مکانی ساخته میشود که بیشترین نیاز به پناه موقت وجود دارد، از جمله:
- نقاط گلوگاهی و بادگیر مسیر
- محلهای توقف طبیعی کوهنوردان
- نزدیک چشمهها یا منابع آب(هرچند در خود جان پناه معمولا آب نوشیدنی وجود ندارد)
- مرز ارتفاعی بین بخش دشوار و آسان مسیر
در کوهپیما بخوانید: بهمن شناسی و ایمنی در بهمن
ظرفیت جان پناه
بیشتر جان پناه ها ظرفیت محدودی دارند و معمولا برای ۳ تا ۱۵ نفر طراحی می شوند. از آنجا که در روزهای پررفتوآمد ممکن است ظرفیت آنها تکمیل شود، بنابراین کوهنوردان نباید صعود خود را کاملا وابسته به وجود فضای خالی در جان پناه برنامه ریزی کنند.
انواع جان پناه
از نظر شکل و ساختار، جانپناه ها به چند دسته تقسیم میشوند:
- جانپناه سنگی یا سنتی: سازه ای دائمی و مقاوم.
- جانپناه فلزی پیشساخته: مناسب مناطق مرتفع و بادخیز.
- جانپناه طبیعی: غارها یا شکافهای سنگی که گاهی ایمنسازی می شوند.
- جانپناه اضطراری کوچک: معمولا با ظرفیت کم و بدون هیچ امکاناتی.
مسئولیت کوهنوردان در برابر جان پناه
استفاده صحیح از جان پناه بخش مهمی از آداب کوهنوردی است:
- تمیز نگهداشتن درون و پیرامون جان پناه و رها نکردن زباله در محیط آن.
- بسته نگهداشتن درِ جان پناه هنگام ترک آن، به ویژه در هوای سرد.
- استفاده در حد نیاز و اشغال نکردن طولانیمدت آن.
- اولویت دادن به کسانی که در شرایط اورژانسی هستند و یا توان کمتری دارند.
- روشن نکردن آتش در سازه های بسته برای جلوگیری از خطر دودگرفتگی.
پناهگاه کوهنوردی (Mountaineering Shelter)
پناهگاه کوهنوردی سازهای بزرگتر و مجهزتر از جان پناه است که برای اقامت ایمن، رفاه بیشتر و اسکان تعداد بالاتری از کوهنوردان طراحی میشود. این اقامتگاه ها در نقاط مهم و پررفتوآمد کوهستان ساخته میشوند و نقش مهمی در پشتیبانی از برنامه های صعود، طبیعتگردی و امداد ایفا میکنند.
ساختار و مصالح پناهگاه
پناهگاه ها معمولا با استفاده از مصالح مقاوم و بادوام ساخته میشوند، مانند:
- سنگ و ملات
- بتن
- اسکلت چوبی یا فلزی
- سقفهای مقاوم در برابر برف و باران، باد شدید و تغییرات دما
پناهگاه میتواند یک یا چند طبقه بوده و اتاق های جداگانه برای خواب، استراحت، آشپزی یا نگهداری تجهیزات داشته باشد.
همچنین ظرفیت این سازه ها معمولا بین ۱۰ تا ۵۰ نفر است؛ هرچند در برخی کشورها نمونههایی با ظرفیت ۱۰۰ نفر هم وجود دارد. این ظرفیت بسته به موقعیت، میزان رفتوآمد و هدف ساخت پناهگاه تعیین میشود.
انتخاب مکان پناهگاه
پناهگاه معمولا در مکانهای زیر ساخته می شود:
- نقاطی که اهمیت مسیریابی و ایمنی دارند.
- دسترسی به چشمه یا منبع آب در نزدیکی آن ها فراهم است.
- خطرات طبیعی پیرامون شان کمتر است(محل هموار و امن است).
- مسیرهای اصلی صعود از آن جا عبور میکنند.
به علت ساختار بزرگتر، انتخاب محل برای پناهگاه با دقت بیشتری نسبت به جان پناه انجام میشود.
امکانات پناهگاه کوهنوردی
پناهگاه کوهنوردی معمولا امکاناتی استاندارد و کاربردی برای رفاه و ایمنی کوهنوردان دارد:
- سرویس بهداشتی(داخلی یا بیرونی)
- کفپوش مناسب
- تختخواب یا سکوهای خواب
- سیستم روشنایی و گرمایشی(با منابع انرژی تجدیدپذیر(باد، خورشید) یا سوخت فسیلی(گاز، نفت، چوب))
- آشپزخانه یا اجاق گروهی
- جعبه کمکهای اولیه
- انبار کوچک یا اتاق تجهیزات
در برخی پناهگاهها امکانات پیشرفتهتری مانند ارتباط رادیویی یا سیستم مخابرات اضطراری نیز وجود دارد.
دسترسی و پشتیبانی
پناهگاه ها معمولا در موقعیتهایی هستند که:
- امکان رساندن بار توسط چهارپایان به آنجا وجود دارد.
- وسایل امدادی و پشتیبانی میتوانند به آن دسترسی داشته باشند.
- گاهی محل فرود بالگرد(Helipad) در نزدیکی آنها ساخته میشود.
این ویژگیها باعث میشوند پناهگاه ها نقطهای مناسب برای برنامههای امدادی یا پشتیبانی صعودهای دشوار باشند.
عملکرد فصلی
برخی پناهگاه ها فقط در فصلهای گرم فعالاند و نگهبان یا سرپرست دارند. در این موارد معمولا یک جان پناه کوچک کنار پناهگاه تعبیه میشود تا در فصل سرد نیز قابل استفاده باشد. این جان پناه ها معمولا در حالت غیرپیک، همیشه باز هستند.
رزرو و مدیریت پناهگاه کوهنوردی
برای استفاده از امکانات گستردهتر پناهگاه ها، خصوصا در کشورهایی که گردشگری کوهستانی توسعهیافته دارند، رزرو قبلی ضروری است – در بسیاری از پناه گاه های ایران نیز چنین است – . مدیریت این اقامت گاه ها ممکن است توسط:
- فدراسیونهای کوهنوردی
- باشگاههای محلی
- سازمانهای گردشگری
- یا حتی بخش خصوصی
انجام شود.
کلاسبندی پناهگاه ها
در بسیاری از کشورها پناهگاه ها بسته به:
- اندازه
- نوع خدمات
- ارتفاع
- میزان تجهیز
- و دسترسی
در ردههای مختلف طبقهبندی میشوند. این طبقهبندی به کوهنوردان کمک میکند تا برای برنامه خود تجهیزات لازم را بهتر انتخاب کنند.
پایگاه کوهنوردی (Mountaineering Base)
پایگاه کوهنوردی بزرگترین و مجهزترین نوع اقامتگاه در مناطق کوهستانی است و معمولا بهعنوان مرکز اصلی عملیات صعود، پشتیبانی، برنامهریزی و امداد مورد استفاده قرار میگیرد. این سازهها از نظر اندازه، تجهیزات و کارکرد، سطح بالاتری نسبت به پناهگاه دارند و برای اقامتهای طولانیمدتتر طراحی می شوند.
ساختار و اجزای پایگاه کوهنوردی
پایگاه کوهنوردی بسته به نیاز منطقه و میزان رفت و آمد کوهنوردان میتواند سازه های زیر را داشته باشد:
- یک بنای اصلی
- چندین سازه چوبی، سنگی یا فلزی با کارکردهای مختلف
- کانکسها، اتاقهای سیار یا سازههای ترکیبی
معمولا در پایگاه کوهنوردی چندین اتاق مجزا برای اقامت گروهها، تجهیزات، مدیریت، امداد و آشپزخانه وجود دارد.
کارکرد و نقش عملیاتی پایگاه کوهنوردی
پایگاه کوهنوردی به عنوان نقطهای کلیدی در مسیرهای کوهستانی استفاده میشود:
- شروع، پشتیبانی و پایان یک مسیر صعود است.
- برنامهریزی دقیق مسیر، هواشناسی و آمادهسازی تجهیزات در آنجا انجام می شود.
- جای مناسبی برای استراحت میانبرنامه، اقامتهای چندروزه یا چندمرحلهای است.
- می توان هماهنگی تیمهای صعود، باربران و راهنماها را در آنجا انجام داد.
نقش پایگاه کوهنوردی در صعودهای بلند و پیچیده بسیار حیاتی است.
مرکز امداد و مدیریت بحران
پایگاه کوهنوردی غالبا به عنوان مرکز هماهنگی عملیات امداد، نجات و جستوجو(SAR) استفاده میشود و معمولا دارای:
- یک یا چند امدادگر مستقر
- اتاق درمان و مراقبتهای اولیه
- تجهیزات پزشکی و لوازم امدادی تخصصی
- محل انبار و پشتیبانی غذایی و فنی
است. این اقامتگاه ها نقطه اصلی مدیریت بحران در کوهستان محسوب میشوند.
تجهیزات و امکانات پایگاه کوهنوردی
پایگاههای کوهنوردی معمولا تجهیزات پیشرفتهتری نسبت به پناهگاه ها دارند، از جمله:
- ارتباطات ماهوارهای و رادیویی
- سیستمهای پیشرفته گرمایشی و برقی(خورشیدی، بادی یا فسیلی)
- خدمات پزشکی و درمانگاهی
- باند فرود بالگرد(Helipad)
- آشپزخانه، سالن غذاخوری، انبار مواد غذایی
- محلهای مخصوص تجهیزات فنی
- سیستم مدیریت پسماند
- اتاق فرمان یا اتاق مدیریت عملیات
این امکانات پایگاه را تبدیل به یک مرکز عملیاتی تمامعیار میکند.
مدیریت و خدماترسانی پایگاه کوهنوردی
پایگاه کوهنوردی معمولا دارای:
- مسئول یا مدیر پایگاه
- کلیددار و نگهبان
- سیستم پذیرش و ثبت ورود و خروج
- امکان رزرو و پرداخت هزینه اقامت
است. این ساختار رسمی باعث میشود پایگاه، عملکردی منظم و قابل اتکا داشته باشد.
کارکرد فصلی
بسیاری از پایگاه ها به دو بخش تقسیم میشوند:
- بخش اصلی(فعال در فصل گرم با کارکنان ثابت)
- بخش زمستانی / اضطراری(کوچکتر، سادهتر و همیشه در دسترس)
بخش اضطراری برای مواقع ضروری، توفان و شرایط بحرانی در تمام سال قابل استفاده است.
قرارگاه کوهنوردی (Mountaineering Camp / Base Facility)
قرارگاه کوهنوردی یک مرکز عملیاتی و خدماتی در بخشهای پاییندست یا میانی کوهستان است که برای هماهنگی، پشتیبانی، اسکان و مدیریت فعالیتهای کوهنوردی به کار میرود. این مرکز معمولا در نقاط پررفتوآمد، ابتدای مسیرهای صعود یا در مناطقی با دسترسی آسان ساخته میشود تا به عنوان نقطه شروع برنامهها و پایگاه پشتیبان فعالیتهای کوهنوردی عمل کند.
موقعیت و نقش اصلی قرارگاه کوهنوردی
قرارگاه برخلاف «پایگاه» که در ارتفاعات بالاتر ساخته میشود، معمولا در ارتفاع پایین و قابل دسترس قرار دارد و دارای نقشهایی همچون:
- سازماندهی برنامههای صعود و طبیعتگردی
- ثبت اطلاعات گروه ها
- ارائه خدمات اقامتی و لجستیکی
- فراهم کردن اطلاعات هواشناسی و وضعیت مسیرها
- هماهنگی گروه های کوهنوردی و امداد
- نقطه امن و قابل اتکا در شرایط اضطراری
است. این ویژگی ها باعث میشود قرارگاه به عنوان مرکز مدیریت منطقهای یک محدوده کوهنوردی شناخته شود.
ساختار و امکانات قرارگاه کوهنوردی
قرارگاه کوهنوردی امکانات کاملتری نسبت به پناهگاه دارد و برای حضور دائمی کوهنوردان و گردشگران طراحی و ساخته می شود. این امکانات معمولا شامل موارد زیر است:
- آب لولهکشی و برق پایدار
- سیستم گرمایشی
- آشپزخانه، بوفه یا رستوران
- سالن غذاخوری
- خوابگاه عمومی و اتاقهای خصوصی
- حمام و سرویس بهداشتی
- انبار تجهیزات
- محل آموزش و سالن جلسات
- پرسنل دائمی و مدیریت متمرکز
- سیستمهای ارتباطی و ارائه اطلاعات هواشناسی
وجود کارکنان ثابت باعث میشود قرارگاهها در تمام طول سال فعال و آماده ارائه خدمات باشند.
کارکردهای مدیریتی و ایمنی قرارگاه کوهستانی
قرارگاه نقش مهمی در هدایت، پشتیبانی و ایمنی فعالیتهای کوهستانی دارد، مانند:
- ثبت ورود و خروج گروه ها
- اطلاعرسانی وضعیت آبوهوا و مسیرها
- هماهنگی عملیات امداد و نجات
- فراهم کردن تجهیزات اولیه یا خدمات فنی
- ارائه مشاوره مسیر و شرایط منطقه
به همین دلیل قرارگاهها بهعنوان نقطه امن و مرجع اصلی اطلاعات برای کوهنوردان شناخته میشوند.
نقش قرارگاه بهعنوان «بارگاه»
در برخی مناطق بسته به شرایط جغرافیایی و وجود باربران محلی، قرارگاه میتواند به عنوان نقطه تحویل بار(بارگاه) نیز عمل کند؛ جایی که باربران یا نیروهای پشتیبانی بارها و تجهیزات تیمها را تحویل میگیرند، تقسیم میکنند یا برای انتقال به ارتفاعات بالاتر آماده میکنند.
مجتمع کوهنوردی (Mountaineering complex)
مجتمع کوهنوردی بزرگترین و کاملترین نوع اقامتگاه و مرکز خدماتی در حوزه کوهنوردی است. این مجموعهها معمولا از یک ساختمان بزرگ و چندین سازه کوچک تر تشکیل شدهاند و ظرفیت میزبانی دهها کوهنورد را دارند. مجتمعها در مبادی ورودی کوههای شاخص و پرتردد ساخته میشوند و از نظر سطح خدمات، ساختار مدیریتی و امکانات، گستردهتر از قرارگاه، پناهگاه و پایگاه کوهنوردی هستند.
موقعیت و دسترسی مجتمع کوهنوردی
مجتمع کوهنوردی معمولا:
- در کوهپایه ها – و نه دامنههای مرتفع – ساخته میشود.
- در نزدیکی جادههای اصلی یا دارای جاده اختصاصی است.
- امکان دسترسی آسان خودروها و تجهیزات پشتیبانی برای آن فراهم است.
- نقطه شروع بسیاری از برنامههای صعود و طبیعتگردی منطقه محسوب میشود.
این موقعیت باعث میشود که مجتمع کوهستانی نقش «مبدا خدماتی» یا «دروازه ورود» یک منطقه بزرگ کوهنوردی را داشته باشد.
ساختار و ظرفیت مجتمع کوهنوردی
مجتمع ها بسته به نیاز منطقه میتوانند شامل:
- یک ساختمان بزرگ
- چند ساختمان جانبی
- بخشهای خوابگاهی، رفاهی، اداری و پشتیبانی
باشند. ظرفیت اقامت در مجتمعها معمولا دهها نفر است و در فصلهای پرتقاضا میتواند پذیرای بیش از ۱۰۰ نفر نیز باشند.
امکانات اقامتی و رفاهی
مجتمع های کوهنوردی خدمات گستردهای ارائه میکنند، از جمله:
- اتاقهای خصوصی و خوابگاههای عمومی
- آشپزخانه، رستوران، بوفه
- فروشگاه لوازم ضروری کوهنوردی
- حمام و سرویسهای بهداشتی
- سیستم گرمایشی و برق پایدار
- سالنهای چندمنظوره(جلسه، آموزش، استراحت)
- پارکینگ اختصاصی
- سالن ورزشی یا فضای تمرین
- بخش انبار تجهیزات
این سطح خدمات، آنها را مناسب اقامتهای راحتتر، دورههای آموزشی و برنامههای گروهی بزرگ میکند.
امکانات عملیاتی و ایمنی
بسیاری از مجتمعهای کوهنوردی امکانات عملیاتی پیشرفته ای دارند، مانند:
- سیستمهای ارتباطی
- اتاق مدیریت یا فرماندهی برنامهها
- محل استقرار نیروهای امداد
- باند فرود بالگرد (Helipad)
- بخش کمکهای اولیه یا اتاق امداد
این ویژگیها آنها را به مراکز پشتیبانی مطمئن برای برنامههای بزرگ تبدیل میکند.
پرسنل و شیوه مدیریت مجتمع کوهنوردی
برخلاف پناهگاه ها که معمولا با یک نگهبان یا کلیددار اداره میشوند و شاید تعداد معدودی کارمند داشته باشند، مجتمعهای کوهنوردی دارای:
- چندین کارمند و پرسنل
- مدیریت متمرکز
- نگهبان و سرایدار دائمی
- کارکنان خدماتی و آشپزخانه
- نیروهای پشتیبانی
و در تمام روزهای سال فعال هستند.
رزرو و هزینهها
به دلیل امکانات گسترده، استفاده از مجتمعهای کوهنوردی معمولا:
- نیازمند رزرو قبلی است،
- یا هزینه اقامت و خدمات در محل دریافت میشود.
این موضوع به مدیریت مراجعهکنندگان و ارائه خدمات بهتر کمک میکند.
دهکده کوهستانی (گردشگری)(Mountain Resort)
دهکده(گردشگری) کوهستانی مجموعهای وسیع و سازمانیافته در کوهپایههای مرتفع است که با هدف میزبانی از کوهنوردان، اسکیبازان و گردشگران طراحی شده و بهعنوان یک مرکز گردشگری و اقامتی چندمنظوره عمل میکند. در دهکده های کوهستانی گردشگری معمولا بخشهای مختلف رفاهی و خدماتی در کنار هم قرار دارند، از جمله:
- هتلها و هتلآپارتمانها
- خانههای اقامتی و ویلاهای کوهستانی
- فروشگاههای ورزشی و تجهیزات کوهنوردی
- رستورانها و کافهها
- بازارچههای محلی و منطقهای
- مراکز خدمات گردشگری و ورزشی
ویژگی های مدیریتی ریزورت ها
این مجموعهها معمولا توسط بخش خصوصی، شهرداریها، مناطق گردشگری یا شرکتهای سرمایهگذار اداره میشوند و تحت مدیریت مستقیم نهادهای کوهنوردی نیستند.
کارکرد دهکده های کوهستانی گردشگری
ریزورت ها بیشتر بر گردشگری، خدمات رفاهی، اقامت، اسکی، تفریح و میزبانی جمعیت زیاد گردشگران متمرکز هستند تا پشتیبانی تخصصی کوهنوردی. با این حال، نزدیکی آنها به کوه های مهم و مسیرهای صعود باعث شده که پایگاه مناسبی برای شروع برنامههای کوهنوردی نیز باشند.
خانه کوهنورد(Mountaineer’s House)
خانه کوهنورد نوعی اقامتگاه کوچک تا متوسط است که معمولا توسط افراد محلی، بخش خصوصی یا راهنمایان منطقه در نزدیکی مسیرهای صعود یا روستاهای کوهپایهای تأسیس میشود. این مراکز با هدف پاسخگویی به نیازهای ابتدایی کوهنوردان و طبیعتگردان شکل گرفتهاند و معمولا امکاناتی ساده اما ضروری فراهم میکنند.
امکانات معمول خانه کوهنورد
- محل خواب عمومی یا اتاقهای کوچک
- برق و روشنایی
- آشپزخانه یا امکان پختوپز
- سرویس بهداشتی و حمام
- امکان شارژ وسایل
- محوطه استراحت
- فروش محدود اقلام ضروری
مزایای خانه کوهنورد
- هزینه کمتر نسبت به مجتمعها و ریزورتها دارد.
- برای نیاز کوهنوردان ساده اما کارآمد است.
- با ایجاد اقامتگاههای استاندارد فشار روی طبیعت بکر کاهش می یابد.
- از اقتصاد محلی و بوم گردی حمایت می شود.
- هماهنگی بهتری میان کوهنوردان و جامعه محلی به وجود می آید.
- اثرات منفی کمپزدنهای غیرمسئولانه کاهش می یابد.
خوشبختانه با گسترش بومگردی و رشد سفرهای کوهنوردی، خانههای کوهنورد به یکی از مهمترین الگوهای اقامتگاه محلی تبدیل شدهاند.
نقش دهکده گردشگری و خانه کوهنورد در توسعه کوهنوردی و حفاظت محیطزیست
راهاندازی این مجموعهها – بهویژه خانههای کوهنورد – باعث شده:
- از کمپزدنهای بیرویه و آسیب به پوشش گیاهی جلوگیری شود.
- زبالهریزی کاهش یابد.
- جوامع محلی از اقتصاد سفر سود ببرند.
- فرهنگ میزبانی و خدماترسانی محلی ارتقا یابد.
- فشار بر پناهگاهها و قرارگاهها کمتر شود.
این شیوه اقامتی یکی از اصولیترین راهکارهای توسعه پایدار در مناطق کوهستانی است.
کمپ ها(Camps)
کمپ ها اقامتگاه هایی موقت یا نیمه دائمی هستند که برای پشتیبانی برنامه های کوهنوردی چندروزه یا چندمرحلهای ساخته میشوند. این اقامتگاه ها میتوانند کمپ پایه یا کمپهای بالادست باشند که در ارتفاعات مختلف مسیر صعود مستقر میشوند.
کمپ پایه(Base Camp)
بیس کمپ معمولا در ارتفاع پایینتر یا کوهپایه ها و نزدیک مسیر اصلی صعود برپا می شود و نقش آن مشابه پایگاه کوهنوردی است: مرکز آمادهسازی، استراحت، پشتیبانی و هماهنگی صعود.
امکانات بیس کمپ ها عبارتند از:
- اتاقها یا چادرهای گروهی
- آشپزخانه و انبار مواد غذایی
- سرویس بهداشتی و حمام ساده
- محل استقرار نیروهای امدادی
- سیستمهای ارتباطی(رادیویی یا ماهوارهای)
همچنین بیس کمپ ها معمولا پایگاه طولانیمدت برای تیمهای صعود هستند و امکان اقامت چندروزه را دارند.
کمپ بالادست،کمپ حمله(کمپ نهایی)
این اردوگاه ها در ارتفاعات بالاتر و نزدیک تر به قله ایجاد میشوند و نقش آنها کاهش فاصله ارتفاعی برای صعود روزانه و استراحتگاهی برای کوهنوردان است.
کمپ بالادست امکانات بسیار محدودی دارد:
- چادرهای چندنفره یا کیسههای بیواک
- ذخیره محدود آب و غذا
- تجهیزات اضطراری ساده
این کمپ ها بهطور معمول فصلی و کوتاهمدت برپا و تنها برای آمادهسازی و استراحت کوتاه پیش از صعود به قله استفاده میشود. برخی از کمپ های حمله ممکن است دارای سازه های نیمه ثابت(سنگی یا فلزی کوچک) به عنوان جانپناه اضطراری باشند.
ویژگیهای مهم کمپ های صعود
- امکان جابجایی: بیشتر کمپ ها قابلیت نصب و جمعآوری دارند، به ویژه کمپ حمله.
- تجهیزات اضطراری: در ارتفاعات بالاتر، سیستمهای ساده گرمایش و امدادی برای جلوگیری از سرمازدگی یا صدمات احتمالی نصب میشود.
- پشتیبانی لجستیکی: بارها و تجهیزات از بیس کمپ توسط باربران یا تیمهای فنی به کمپ بالادست منتقل میشوند.
- تاثیر در ایمنی صعود: کمپ حمله میتواند به عنوان محلی استراتژیک در شرایط توفانی عمل کند.
