پیاده روی، کوله گردی، سنگ نوردی، کوهنوردی و اساسا هر فعالیتی که در طبیعت انجام می شود نیاز به چند وسیله اولیه دارد، کوله پشتی یکی از آن هاست. برای تهیه آن، شاید آسان ترین راه این است که به فروشگاه های لوازم کوهنوردی برویم و کوله ای را با راهنمایی فروشنده بخریم و لوازم مان را در آن بگذاریم و از خانه بیرون بزنیم. اما آسان ترین راه همیشه بهترین نیست. پس کار را کمی دشوار می کنیم! پیش از خرید کمی بررسی می کنیم ببینیم نیاز ما چیست، چه نوع برنامه ای برای خود در نظر گرفته ایم و در فروشگاه به چه نکاتی باید توجه کنیم. سپس با دانش و آرامش بیشتر کوله دلخواه خود را انتخاب کرده و پیش از برنامه آن را برای خودمان تنظیم می کنیم. یک کوله پشتی که به درستی انتخاب و اندازه گیری شده باشد، در مسیرهای کوهپیمایی، صعودها و فرودهای پرشیب یا دشت های مرتفع و طولانی به ما راحتی و آرامش و آزادی حرکت می دهد. این مقاله (راهنمای تنظیم کوله پشتی) تلاش می کند تا به اهداف بالا برسیم.
چگونه طول پشت خود را اندازه بگیریم؟
انتخاب کوله پشتی مناسب فقط در توجه به ظرفیت آن نیست. هرچه کوله برای حمل بار بیشتر و برنامه های طولانی تر طراحی شده باشد، تناسب دقیق سیستم پشتی با بدن اهمیت بیشتری پیدا می کند. البته اندازه و شکل بدن در انتخاب هر کوله ای مهم است و باید طول پشت کوله با طول پشت فرد متناسب باشد. سیستم پشتی با بندهای شانه ای آناتومیک که دور شانه پیچیده می‌شود، راحتی حمل بیشتری دارد و به ما امکان حرکت های بیشتری می دهد، به همین دلیل طول پشت کوله اهمیت ویژه ای دارد. اما اندازه پشت ما و کوله باید یکسان باشد، پس نخست باید اندازه پشت مان را بدانیم.
برای این کار به یک متر نیاز داریم. طول پشت از مهره گردنی C7، یعنی برجسته ترین مهره در پایه گردن، تا تاج استخوان لگن (Iliac crest) اندازه گیری می شود. برای پیدا کردن تاج استخوان لگن می توانیم دست ها را روی پهلوها قرار دهیم و بالاترین قسمت استخوان لگن را پیدا کنیم. فاصله بین C7 و این نقطه، طول پشت ما را مشخص می‌کند.
انتخاب کوله پشتی
اکنون باید نوع و سطح برنامه های خود را مشخص کنیم. سنگ نوردی، کوهنوردی، طبیعت گردی یا…
همچنین مدت زمان برنامه ای که می خواهیم اجرا کنیم را نیز باید بدانیم.
این عوامل، همراه با مقدار و نوع تجهیزات مورد نیاز، فصل و شرایط برنامه، به ما کمک می کنند نوع، حجم و ساختار مناسب کوله پشتی را انتخاب کنیم.
در کوهپیما بخوانید: راهنمای چیدمان کوله کوهنوردی
اندازه طول کوله پشتی
کوله پشتی هایی که سیستم پشتی قابل تنظیم دارند، امکان تغییر طول قسمت پشتی را فراهم می کنند تا بتوان آن را با طول پشت فرد هماهنگ کرد. در کوله هایی که طول پشت ثابت است، سازنده معمولا مدل را برای یک محدوده مشخص از طول پشت طراحی می کند. این محدوده ممکن است در برندها و مدل های مختلف متفاوت باشد؛ بنابراین هنگام خرید باید به جدول اندازه همان مدل توجه کنیم.
بندهای کوله پشتی
بالاخره پس از بررسی های زیاد کوله پشتی خود را خریدیم. اکنون زمان آن رسیده که آن را برای سفر بعدی خود آماده کنیم.
برای آشنایی با شیوه تنظیم کوله، ابتدا چهار بخش اصلی سیستم حمل بار را بررسی می کنیم: کمربند لگن، بندهای شانه، بند سینه و بندهای بالابرنده بار.
با کوهپیما همراه باشید: راهنمای خرید باتوم کوهنوردی
1. کمربند لگن (Hip belt)
برای بستن دور باسن طراحی شده است. اشتباهی که بسیاری آن را انجام می دهند این است که وزن کوله پشتی را روی شانه های خود می گذارند و از بند لگن برای ثبات استفاده می کنند. در واقع، برعکس عمل می کنند.
یکی از وظایف اصلی کمربند لگن، انتقال بخش قابل توجهی از وزن کوله از شانه ها به ناحیه لگن است. بندهای شانه نیز کوله را در وضعیت مناسب روی بدن نگه می دارند و از حرکت بیش از حد آن جلوگیری می کنند. بنابراین هنگام تنظیم کوله، ابتدا کمربند لگن را در جای مناسب قرار می دهیم و سپس بندهای شانه را تنظیم می کنیم.
2. بندهای شانه (Shoulder straps)
بندهای شانه باید به خوبی روی شانه ها قرار بگیرند و بدون ایجاد فشار بیش از حد، کوله را در وضعیت مناسب نگه دارند. این بندها نباید آن قدر شل باشند که کوله از بدن فاصله بگیرد یا هنگام حرکت بیش از حد جا به جا شود و نباید آن قدر سفت شوند که به شانه ها فشار وارد کنند یا حرکت طبیعی دست ها و بالاتنه را محدود کنند.
3. بند سینه (Chest strap)
بند سینه برای نزدیک نگه داشتن بندهای شانه در وضعیت مناسب و جلوگیری از باز شدن یا جا به جا شدن آن ها هنگام حرکت استفاده می شود. این بند باید به اندازه‌ای بسته شود که ثبات بندهای شانه را بهتر کند، اما نباید به قفسه سینه فشار وارد کند یا تنفس و حرکت طبیعی بالاتنه را محدود کند.
4. بندهای بالابرنده بار (Load lifter straps)
بندهای بالابرنده بار، قسمت بالایی کوله را به سمت بدن می کشند و به کنترل فاصله کوله از پشت کمک می کنند. تنظیم درست آن ها باعث می شود کوله در هنگام حرکت پایدارتر باشد و بار، کمتر از بدن فاصله بگیرد. این بندها، به ویژه هنگام حمل بار سنگین، اهمیت بیشتری پیدا می کنند؛ اما نباید آن ها را بیش از حد سفت کرد، زیرا ممکن است فشار نامناسبی به شانه ها وارد شود.
این کار به نزدیک شدن مرکز وزن کوله پشتی به بدن کمک می کند و هنگامی که وزن قسمت بالای کوله زیاد است می تواند مفید باشد.
خواندنی های کوهپیما: انواع کفش کوهنوردی
تنظیم کوله پشتی
برای داشتن یک کوله پشتی راحت، باید هر چهار بندی که توضیح داده شد را تنظیم کنیم. برای این کار باید:
1. کوله پشتی را با وزنی نزدیک به بار واقعی برنامه و تا حد امکان با چیدمانی مشابه آنچه در برنامه خواهیم داشت، پر کنیم. به این ترتیب می توانیم تنظیم کوله را در شرایطی نزدیک به استفاده واقعی انجام دهیم.
2. با استفاده از مکانیسم تنظیم سیستم پشتی، طول آن را متناسب با طول پشت خود تنظیم کنیم. برای این کار باید از اندازه گیری طول پشت و محدوده های اعلام شده توسط سازنده همان کوله استفاده کنیم. سپس هنگام پوشیدن کوله، موقعیت کمربند لگن و بندهای شانه را بررسی کنیم تا مشخص شود طول تنظیم شده مناسب است.
3. تمام بندهایی که در بالا نام برده شده را شل کنیم و کوله پشتی را روی شانه های خود بگذاریم.
4. کمربند لگن را طوری قرار دهیم که بخش اصلی آن روی تاج استخوان لگن قرار بگیرد و کوله در این قسمت به خوبی روی لگن بنشیند. سپس سگک کمربند را ببندیم و آن را به اندازه‌ای محکم کنیم که کوله بدون لغزش روی لگن ثابت بماند، اما کمربند به بدن فشار آزاردهنده وارد نکند.
5. سپس بند کمربند را بکشیم تا کوله روی لگن ثابت شود. کمربند باید محکم باشد، اما نه آن‌قدر سفت که باعث ناراحتی شود. هدف این است که بخش قابل توجهی از بار از طریق کمربند به لگن منتقل شود و کوله هنگام راه رفتن به پایین سر نخورد.
6. بندهای شانه را به آرامی بکشیم تا سطح پشتی کوله با بدن تماس مناسبی پیدا کند. بندها باید به اندازه ای محکم باشند که کوله بیش از حد از بدن فاصله نگیرد و در هنگام حرکت جا به جا نشود، اما نباید آن قدر سفت شوند که فشار زیادی به شانه ها وارد کنند یا حرکت طبیعی دست و بالاتنه را محدود کنند.
7. بندهای بالابرنده بار را به آرامی بکشیم تا قسمت بالایی کوله به بدن نزدیک شود و کوله در وضعیت پایدارتری قرار بگیرد. این بندها نباید بیش از حد سفت شوند؛ زیرا کشیدن زیاد آن ها می تواند بندهای شانه را تحت فشار قرار دهد و راحتی شانه ها را کاهش دهد. در کوله های مناسب، زاویه و میزان کشش این بندها باید با طراحی همان کوله هماهنگ باشد.
8. در نهایت، بند سینه را در ارتفاعی مناسب روی قفسه سینه ببندیم و آن را به آرامی تنظیم کنیم. بند سینه باید فقط به اندازه ای سفت باشد که بندهای شانه را در وضعیت مناسب نگه دارد و نباید به قفسه سینه فشار وارد کند یا تنفس طبیعی را محدود کند.
بررسی نهایی
پس از تنظیم کوله، چند دقیقه با آن راه برویم و حرکت بدن و میزان فشار روی شانه ها و لگن را بررسی کنیم. اگر کوله هنگام راه رفتن بیش از حد جا به جا می شود، کمربند لگن یا بندهای شانه را دوباره تنظیم کنیم. همچنین اگر فشار زیادی روی شانه ها احساس می کنیم، ممکن است طول سیستم پشتی یا میزان کشش بندهای بالابرنده بار مناسب نباشد. بهتر است این بررسی را با باری نزدیک به وزن واقعی برنامه انجام دهیم.
